Haziran Ayı Dış Ticaret Verileri Açıklandı

Türkiye’nin haziran ayına ilişkin dış ticaret verileri belli oldu. Türkiye İstatistik Kurumu ile Ticaret Bakanlığı tarafından açıklanan geçici verilere göre, haziran ayında hem ihracat hem de ithalat çift haneli artış gösterdi.

Ancak ithalattaki yükselişin ihracattan daha hızlı gerçekleşmesi, dış ticaret açığının büyümesine neden oldu. Haziran ayında dış ticaret açığı yıllık bazda yüzde 26,2 artarak 10 milyar 370 milyon dolara yükseldi.

İhracat ve İthalat Çift Haneli Arttı

Genel ticaret sistemine göre haziran ayında ihracat, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 21,7 artarak 24 milyar 915 milyon dolar oldu.

Aynı dönemde ithalat ise yüzde 23 yükselişle 35 milyar 285 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti.

Yılın ilk altı aylık döneminde ihracat yüzde 3,5 artarak 135 milyar 980 milyon dolara çıktı. İthalat ise yüzde 4,6 yükselerek 189 milyar 120 milyon dolara ulaştı.

Dış Ticaret Açığı 10,37 Milyar Dolara Çıktı

Haziran ayında dış ticaret açığı, geçen yılın aynı ayındaki 8 milyar 218 milyon dolardan 10 milyar 370 milyon dolara yükseldi. Böylece dış ticaret açığında yıllık bazda yüzde 26,2 artış kaydedildi.

İhracatın ithalatı karşılama oranı da yüzde 71,4’ten yüzde 70,6’ya geriledi.

Ocak-haziran döneminde ise dış ticaret açığı yüzde 7,4 artarak 53 milyar 140 milyon dolar oldu. Aynı dönemde ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 72,6’dan yüzde 71,9’a düştü.

Enerji ve Altın Hariç Dengede Açık 4,7 Milyar Dolar

Enerji ürünleri ve parasal olmayan altın hariç ihracat haziran ayında yüzde 23,2 artarak 23 milyar 302 milyon dolara yükseldi.

Aynı kapsamda ithalat yüzde 24,3 artışla 28 milyar 16 milyon dolar oldu. Enerji ve altın hariç dış ticaret açığı ise 4 milyar 713 milyon dolar olarak hesaplandı.

Bu grupta ihracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 83,2 seviyesinde gerçekleşti.

İhracatta İmalat Sanayi Öne Çıktı

Haziran ayında imalat sanayinin toplam ihracattaki payı yüzde 93,7 oldu. Tarım, ormancılık ve balıkçılığın ihracattaki payı yüzde 3,5 olarak kaydedilirken, madencilik ve taş ocakçılığının payı yüzde 2 seviyesinde gerçekleşti.

İthalat tarafında ise ara malları yüzde 71,4 ile en büyük payı aldı. Sermaye malları ve tüketim mallarının ithalattaki payı ise ayrı ayrı yüzde 14,2 oldu.

Bu tablo, Türkiye’nin ithalat yapısında üretim için kullanılan ara mallarının hâlâ belirleyici olduğunu gösteriyor.

En Fazla İhracat Almanya’ya Yapıldı

Haziran ayında Türkiye’nin en fazla ihracat yaptığı ülke Almanya oldu. Almanya’ya yapılan ihracat 1 milyar 971 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti.

Almanya’yı sırasıyla ABD, İtalya, Birleşik Krallık ve İspanya takip etti. İlk beş ülkenin toplam ihracattaki payı yüzde 29 oldu.

Bu sonuç, Avrupa pazarının Türkiye ihracatı açısından önemini koruduğunu gösteriyor.

İthalatta İlk Sırada Çin Var

Haziran ayında ithalatta ilk sırayı Çin aldı. Çin’den yapılan ithalat 5 milyar 276 milyon dolar olarak kaydedildi.

Çin’i Rusya, Almanya, ABD ve İtalya izledi. İlk beş ülkeden yapılan ithalat, toplam ithalatın yüzde 41,6’sını oluşturdu.

İthalatta Çin ve Rusya’nın öne çıkması, Türkiye’nin hem sanayi ürünleri hem de enerji ve ara malı tedarikinde dışa bağımlılık yapısını göstermesi açısından dikkat çekiyor.

Yüksek Teknolojili Ürünlerin Payı Sınırlı Kaldı

Haziran ayında yüksek teknolojili ürünlerin imalat sanayi ihracatı içindeki payı yüzde 4,4 olarak gerçekleşti.

İthalatta ise yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayi ithalatı içindeki payı yüzde 12,1 oldu.

Bu veri, Türkiye’nin yüksek teknoloji ürünlerinde ithalata daha bağımlı olduğunu ve ihracat tarafında katma değerli üretimin artırılması gerektiğini ortaya koyuyor.

Mevsim Etkisinden Arındırılmış Verilerde İhracat Geriledi

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre haziran ayında ihracat bir önceki aya kıyasla yüzde 1,8 azaldı. İthalat ise aynı dönemde yüzde 7,1 arttı.

Takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre ise ihracat yıllık bazda yüzde 7,9, ithalat ise yüzde 8,7 artış gösterdi.

Bu tablo, dış ticaret açığındaki artışın yalnızca yıllık bazdaki güçlü ithalat artışından değil, aylık eğilimde ithalatın ihracata göre daha hızlı toparlanmasından da kaynaklandığını gösteriyor.

Değerlendirme: İhracat Artıyor Ancak İthalat Baskısı Sürüyor

Haziran ayı dış ticaret verileri, ihracatta güçlü bir artış yaşandığını ancak ithalatın daha hızlı yükselmesi nedeniyle dış ticaret açığının büyüdüğünü gösteriyor. Bu durum, Türkiye ekonomisi açısından dış denge üzerindeki baskının devam ettiğine işaret ediyor.

İhracatta Almanya, ABD ve Avrupa pazarlarının öne çıkması olumlu bir tablo sunarken, ithalatta Çin ve Rusya’nın ağırlığı Türkiye’nin tedarik yapısındaki bağımlılıkları yeniden gündeme getiriyor.

Enerji ve altın hariç verilerde ihracatın ithalatı karşılama oranının yüzde 83,2’ye çıkması, temel dış ticaret dengesinde daha olumlu bir görünüm sunsa da toplam açık hâlâ yüksek seviyede bulunuyor.

Yüksek teknolojili ürünlerin ihracattaki payının sınırlı kalması ise uzun vadeli rekabet gücü açısından önemli bir başlık. Türkiye’nin dış ticaret açığını kalıcı şekilde azaltabilmesi için yalnızca ihracat miktarını değil, ihracatın katma değerini de artırması gerekiyor.

Önümüzdeki dönemde döviz kuru, enerji fiyatları, Avrupa talebi, Çin’den ithalat eğilimi ve sanayi üretimi dış ticaret dengesinin yönü açısından belirleyici olacak.