Gümüş fiyatı takip edilirken aynı anda iki farklı rakamla karşılaşılır: alış fiyatı ve satış fiyatı. Bu fiyatlar, işlemin banka, kuyumcu veya değerli maden satıcısı açısından hangi yönde yapıldığını gösterir.
Gümüş alış fiyatı, kurumun müşteriden gümüş satın alırken ödediği tutardır. Gümüş satış fiyatı ise kurumun müşteriye gümüş satarken uyguladığı fiyattır.
Bu nedenle yatırımcı gümüş satın alırken satış fiyatına, elindeki gümüşü bozdururken alış fiyatına bakmalıdır.
Alış ve satış fiyatı arasındaki fark, gümüş makası olarak adlandırılır. Makas ne kadar genişse yatırımcının başlangıç maliyeti ve başabaş noktasına ulaşmak için gereken fiyat artışı o kadar yüksek olabilir.
Gümüş Alış Fiyatı Nedir?
Gümüş alış fiyatı, banka, kuyumcu veya değerli maden işletmesinin müşteriden gümüş satın alırken uyguladığı fiyattır.
Yatırımcı elindeki gümüşü bozdurmak istediğinde alış fiyatı kullanılır.
Örneğin bir bankanın gram gümüş fiyatları şöyle olsun:
Gümüş alış fiyatı: 60 TL
Gümüş satış fiyatı: 64 TL
Yatırımcı elindeki 10 gram gümüşü bankaya sattığında:
10 × 60 = 600 TL
alır.
Buradaki “alış” kelimesi yatırımcının değil, işlemi yapan kurumun bakış açısını ifade eder. Banka müşteriden gümüş aldığı için fiyat “alış” olarak adlandırılır.
Gümüş Satış Fiyatı Nedir?
Gümüş satış fiyatı, kurumun müşteriye gümüş satarken uyguladığı gram veya ürün fiyatıdır.
Yatırımcı gümüş satın almak istediğinde satış fiyatına bakmalıdır.
Örneğin:
Gümüş alış fiyatı: 60 TL
Gümüş satış fiyatı: 64 TL
Alınacak miktar: 10 gram
Toplam satın alma maliyeti:
10 × 64 = 640 TL
Aynı gümüş hemen bozdurulursa kurumun alış fiyatı kullanılacağı için:
10 × 60 = 600 TL
ödeme alınır.
Başlangıç farkı:
640 - 600 = 40 TL
olur.
Alış ve Satış İfadeleri Neden Karıştırılır?
Yatırımcılar bazen “gümüş alacağım, alış fiyatına bakmalıyım” diye düşünebilir. Ancak finansal ekranlardaki alış ve satış ifadeleri kurum açısından yazılır.
Yatırımcı Gümüş Alıyorsa
Kurum gümüş satmaktadır. Bu nedenle satış fiyatı kullanılır.
Yatırımcı Gümüş Bozduruyorsa
Kurum müşteriden gümüş almaktadır. Bu nedenle alış fiyatı kullanılır.
Kısaca:
Yatırımcının işlemiBakılması gereken fiyatGümüş satın almakSatış fiyatıGümüş bozdurmakAlış fiyatı
Bu ayrım, işlem öncesinde gerçek maliyetin hesaplanması açısından önemlidir.
Gümüş Alış ve Satış Fiyatı Neden Farklıdır?
Banka veya satıcı, gümüşü müşteriden aldığı fiyatla müşteriye sattığı fiyatı farklı belirler.
Aradaki fark şu maliyetleri ve riskleri içerebilir:
Kurumun kâr payı
Fiyat değişimi riski
Likidite maliyeti
İşlem giderleri
Rafinasyon maliyeti
Fiziki taşıma
Saklama
Sigorta
Ambalaj
Sertifika
Personel ve işletme giderleri
Kur riski
Ürün primi
Kurum aynı fiyattan alıp satarsa bu maliyetleri karşılayamayabilir. Bu nedenle satış fiyatı alış fiyatından daha yüksek olur.
Gümüş Makası Nedir?
Gümüş makası, satış fiyatı ile alış fiyatı arasındaki farktır.
Formül:
Gümüş satış fiyatı - Gümüş alış fiyatı = Gümüş makası
Örneğin:
Alış fiyatı: 60 TL
Satış fiyatı: 65 TL
Makas:
65 - 60 = 5 TL
Yüzdesel makas:
5 ÷ 65 × 100 = %7,69
Bu durumda yatırımcı gümüşü aldıktan hemen sonra yaklaşık yüzde 7,69 başlangıç farkıyla karşılaşır.
Gümüş Makası Neden Önemlidir?
Gümüş fiyatı yükselse bile yatırımcı makas nedeniyle hemen kâra geçemeyebilir.
Örneğin:
Gümüş satış fiyatı: 65 TL
Gümüş alış fiyatı: 60 TL
Yatırımcı 1 gram gümüşü 65 TL’ye alır.
Daha sonra kurumun alış fiyatı 63 TL’ye yükselirse gümüş fiyatı artmış olsa da yatırımcı hâlâ:
65 - 63 = 2 TL
zarar durumundadır.
Kâr oluşması için kurumun alış fiyatının yatırımcının toplam satın alma maliyetini aşması gerekir.
Gümüşte Başabaş Noktası Nasıl Hesaplanır?
Başabaş noktası, gümüşün bozdurma fiyatının satın alma maliyetine ulaştığı seviyedir.
Örneğin:
Satış fiyatı: 66 TL
Alış fiyatı: 60 TL
Aradaki fark:
66 - 60 = 6 TL
Alış fiyatının başabaş için yükselmesi gereken yaklaşık oran:
6 ÷ 60 × 100 = %10
Bu örnekte kurumun gümüş alış fiyatının yaklaşık yüzde 10 artması gerekir.
Makas zamanla değişebileceği için gerçek başabaş oranı farklılaşabilir.
Gümüş Alış ve Satış Fiyatı Nasıl Hesaplanır?
Teorik saf gram gümüş fiyatı, ons gümüş fiyatı ve dolar/TL kuru kullanılarak hesaplanabilir.
Formül:
Ons gümüş fiyatı × Dolar/TL kuru ÷ 31,1035
Örneğin:
Ons gümüş fiyatı: 40 dolar
Dolar/TL kuru: 42 TL
Teorik gram gümüş fiyatı:
40 × 42 ÷ 31,1035 = 54,01 TL
Bu rakam teorik saf gram gümüş değeridir.
Kurum bu değer etrafında farklı alış ve satış fiyatları oluşturabilir.
Örneğin:
Teorik değer: 54,01 TL
Kurum alış fiyatı: 52,50 TL
Kurum satış fiyatı: 56,50 TL
Makas:
56,50 - 52,50 = 4 TL
olur.
Teorik Gümüş Fiyatı ile Banka Fiyatı Neden Farklıdır?
Teorik fiyat, ons gümüş ile dolar/TL kuru üzerinden yapılan matematiksel hesaplamadır.
Banka fiyatı ise şu unsurları da içerebilir:
Bankanın alış-satış makası
Fiyat sağlayıcı maliyeti
Kur riski
İşlem saati
Likidite
Bankanın risk politikası
Müşteri işlem yoğunluğu
Operasyonel maliyetler
Bu nedenle teorik gram gümüş fiyatı 54 TL iken banka satış fiyatı 56 TL, alış fiyatı ise 52 TL olabilir.
Banka Gümüş Alış Fiyatı Nedir?
Banka gümüş alış fiyatı, bankanın müşterinin hesabındaki gümüşü Türk lirasına çevirirken kullandığı fiyattır.
Örneğin:
Hesaptaki gümüş: 250 gram
Banka alış fiyatı: 58 TL
Bozdurma tutarı:
250 × 58 = 14.500 TL
Komisyon veya kesinti varsa müşterinin hesabına geçen net tutar daha düşük olabilir.
Banka Gümüş Satış Fiyatı Nedir?
Banka gümüş satış fiyatı, müşterinin gümüş hesabına gram gümüş alırken ödediği fiyattır.
Örneğin:
Banka satış fiyatı: 62 TL
Alınacak miktar: 250 gram
Toplam maliyet:
250 × 62 = 15.500 TL
Aynı anda bankanın alış fiyatı 58 TL ise anlık bozdurma değeri:
250 × 58 = 14.500 TL
Başlangıç farkı:
15.500 - 14.500 = 1.000 TL
olur.
Bankadan Bankaya Gümüş Fiyatı Neden Değişir?
Her banka farklı fiyatlama sistemi kullanabilir.
Farklılığa neden olabilecek unsurlar:
Bankanın fiyat sağlayıcısı
Likidite kaynakları
Risk politikası
Müşteri işlem hacmi
Kâr hedefi
İşlem saatleri
Gümüş pozisyonu
Komisyon sistemi
Bu nedenle aynı anda bir bankada gümüş satış fiyatı 62 TL iken başka bir bankada 64 TL olabilir.
Karşılaştırma yapılırken fiyatların aynı dakika içinde alınması gerekir.
En Düşük Satış Fiyatı Her Zaman En Avantajlı mı?
Hayır. Bir bankanın satış fiyatı düşükken alış fiyatı da çok düşük olabilir.
Örneğin:
Banka A
Alış fiyatı: 60 TL
Satış fiyatı: 64 TL
Makas: 4 TL
Banka B
Alış fiyatı: 57 TL
Satış fiyatı: 63 TL
Makas: 6 TL
Banka B’nin satış fiyatı daha düşüktür. Ancak bozdurma fiyatı da daha düşük olduğu için anlık fark daha yüksektir.
Kısa vadeli işlemde yalnızca en düşük satış fiyatına değil, alış-satış makasına da bakılmalıdır.
Kuyumcu Gümüş Alış Fiyatı Nedir?
Kuyumcu gümüş alış fiyatı, kuyumcunun veya gümüşçünün müşteriden fiziki gümüş satın alırken uyguladığı fiyattır.
Fiyat belirlenirken şu unsurlar incelenebilir:
Ürünün ağırlığı
Saflık derecesi
Rafineri
Sertifika
Ambalaj
Ürünün kondisyonu
Taş ve farklı metal parçaları
Yeniden satış ihtimali
Rafinasyon maliyeti
925 ayar bir takı ile 999 ayar külçenin alış fiyatı aynı yöntemle hesaplanmayabilir.
Kuyumcu Gümüş Satış Fiyatı Nedir?
Kuyumcu satış fiyatı, müşterinin fiziki gram, külçe, sikke veya takı gümüş satın alırken ödediği fiyattır.
Bu fiyatın içinde:
Saf gümüş değeri
Ürün primi
Rafinasyon
Basım
Ambalaj
Sertifika
İşçilik
Satıcı payı
bulunabilir.
Özellikle takı ve küçük gramajlı ürünlerde satış fiyatı teorik metal değerinin belirgin üzerinde olabilir.
Banka ile Kuyumcu Gümüş Fiyatı Neden Farklıdır?
Bankadaki gümüş çoğunlukla kaydi bakiyedir. Kuyumcudaki gümüş ise fiziki üründür.
Banka Gümüşü
Hesapta gram olarak tutulur.
Fiziki saklama gerektirmez.
Banka makası uygulanır.
Gece ve hafta sonu fiyat farkı artabilir.
Fiziki teslim sınırlı olabilir.
Kuyumcu Gümüşü
Fiziki ürün teslim edilir.
Üretim ve ambalaj maliyeti bulunur.
Rafineri ve ürün primi etkili olur.
Saklama ve güvenlik gerekir.
Satıcının stok durumu fiyatı etkiler.
Bu nedenle banka ekranındaki gram fiyatla paketli fiziki gram gümüş fiyatı doğrudan aynı kabul edilmemelidir.
Fiziki Gümüş Alış ve Satış Fiyatı Nedir?
Fiziki gümüşte alış fiyatı, satıcının ürünü müşteriden geri aldığı değerdir. Satış fiyatı ise müşteriye sunduğu toplam bedeldir.
Örneğin 100 gramlık 999 ayar külçe için:
Satış fiyatı: 6.500 TL
Geri alış fiyatı: 5.900 TL
Makas:
6.500 - 5.900 = 600 TL
Yüzdesel makas:
600 ÷ 6.500 × 100 = %9,23
Fiziki ürünlerde makas, kaydi gümüşe göre daha geniş olabilir.
Külçe Gümüş Alış Fiyatı Nasıl Hesaplanır?
Külçe gümüşün teorik alış değeri şu formülle hesaplanabilir:
Ağırlık × Saflık oranı × Saf gram gümüş alış fiyatı
Örneğin:
Külçe ağırlığı: 500 gram
Saflık: 999
Saf gram gümüş alış fiyatı: 58 TL
Saf gümüş miktarı:
500 × 0,999 = 499,50 gram
Teorik alış değeri:
499,50 × 58 = 28.971 TL
Kurumun gerçek teklifi analiz ve işlem maliyetleri nedeniyle daha düşük olabilir.
925 Ayar Gümüş Alış Fiyatı Nasıl Hesaplanır?
925 ayar üründe saf gümüş miktarı toplam ağırlığın yüzde 92,5’i üzerinden hesaplanır.
Formül:
Net ağırlık × 0,925 × Saf gümüş alış fiyatı
Örneğin:
Net takı ağırlığı: 40 gram
Saf gram gümüş alış fiyatı: 58 TL
Saf gümüş miktarı:
40 × 0,925 = 37 gram
Teorik değer:
37 × 58 = 2.146 TL
Takıda taş veya gümüş olmayan parçalar varsa bunların ağırlığı düşülebilir.
999 Ayar Gümüş Alış Fiyatı Nasıl Hesaplanır?
999 ayar ürünün hesaplaması:
Toplam ağırlık × 0,999 × Saf gümüş alış fiyatı
Örneğin:
Ürün ağırlığı: 100 gram
Saf gram alış fiyatı: 58 TL
Saf gümüş miktarı:
100 × 0,999 = 99,90 gram
Teorik alış değeri:
99,90 × 58 = 5.794,20 TL
Gerçek geri alış fiyatında kurum makası ve analiz maliyeti bulunabilir.
Gümüş Satış Fiyatında Ürün Primi Nedir?
Ürün primi, fiziki gümüşün teorik metal değeri ile satış fiyatı arasındaki farktır.
Formül:
Fiziki satış fiyatı - Teorik metal değeri = Ürün primi ve ek maliyetler
Örneğin:
Teorik metal değeri: 6.000 TL
Fiziki satış fiyatı: 6.600 TL
Ürün primi:
6.600 - 6.000 = 600 TL
Bu tutarın içinde üretim, ambalaj, sertifika, dağıtım ve satıcı payı bulunabilir.
Gümüş Alış Fiyatında Neden Kesinti Yapılır?
Kurum müşteriden gümüş alırken teorik metal değerinden daha düşük fiyat verebilir.
Bunun nedenleri:
Ayar analizi
Rafinasyon maliyeti
Eritme gideri
Alış-satış makası
Yeniden satış riski
Ürünün belgesiz olması
Ambalajın hasarlı olması
Düşük likidite
Taş ve farklı metal parçaları
Takı ürünlerinde işçilik için ödenen tutar genellikle alış fiyatına eklenmez.
Gümüş Bozdururken Hangi Fiyata Bakılır?
Gümüş bozdururken kurumun alış fiyatına bakılır.
Örneğin fiyat ekranında:
Alış: 58 TL
Satış: 63 TL
yazıyorsa elindeki gümüşü bozduracak kişi 58 TL üzerinden işlem yapar.
100 gram gümüşün teorik bozdurma tutarı:
100 × 58 = 5.800 TL
Ürün 999 ayar veya 925 ayar ise saflık ayrıca hesaba katılabilir.
Gümüş Alırken Hangi Fiyata Bakılır?
Gümüş satın alırken satış fiyatı kullanılır.
Örneğin:
Alış: 58 TL
Satış: 63 TL
Alınacak miktar: 100 gram
Toplam maliyet:
100 × 63 = 6.300 TL
Ayrı komisyon varsa toplam maliyete eklenir.
Gümüş Fiyatında Komisyon Nasıl Hesaplanır?
Komisyon, alış-satış makasından ayrı bir işlem maliyetidir.
Örneğin:
Gümüş satış fiyatı: 63 TL
Alınacak miktar: 100 gram
Komisyon: 150 TL
Gümüş bedeli:
100 × 63 = 6.300 TL
Toplam maliyet:
6.300 + 150 = 6.450 TL
Gram başına gerçek maliyet:
6.450 ÷ 100 = 64,50 TL
Ekrandaki satış fiyatı 63 TL olsa da gerçek maliyet 64,50 TL olur.
Gümüşte Gerçek Alım Maliyeti Nasıl Bulunur?
Gerçek maliyet hesaplanırken satış fiyatına bütün ek giderler eklenmelidir.
Formül:
Gümüş bedeli + Komisyon + Ürün primi + Teslimat gideri = Toplam maliyet
Örneğin:
250 gram gümüş bedeli: 15.500 TL
Komisyon: 200 TL
Kargo ve sigorta: 150 TL
Toplam maliyet:
15.500 + 200 + 150 = 15.850 TL
Gram başına gerçek maliyet:
15.850 ÷ 250 = 63,40 TL
Gümüşte Gerçek Bozdurma Değeri Nasıl Bulunur?
Gerçek bozdurma değeri, kurumun verdiği alış teklifinden kesintilerin çıkarılmasıyla bulunur.
Formül:
Brüt alış tutarı - Komisyon - Analiz kesintisi = Net ödeme
Örneğin:
Brüt alış tutarı: 15.000 TL
Analiz kesintisi: 150 TL
İşlem ücreti: 100 TL
Net ödeme:
15.000 - 150 - 100 = 14.750 TL
Karşılaştırma yapılırken brüt teklif yerine net ödeme dikkate alınmalıdır.
Gümüş Alış ve Satış Fiyatı Hangi Saatlerde Değişir?
Gümüş fiyatları gün boyunca değişebilir.
Fiyatları etkileyen başlıca unsurlar:
Ons gümüş fiyatı
Dolar/TL kuru
Küresel piyasa hareketleri
Sanayi talebi
Yatırımcı işlemleri
Ekonomik veriler
Merkez bankası kararları
Jeopolitik gelişmeler
Likidite
İşlem saati
Bankalar fiyatlarını kısa aralıklarla güncelleyebilir. Kuyumcular ise stok ve piyasa koşullarına göre farklı hızlarda fiyat değiştirebilir.
Gece Gümüş Alış ve Satış Fiyatı Neden Farklıdır?
Gece saatlerinde işlem hacmi azalabilir ve bazı piyasa kaynakları daha sınırlı çalışabilir.
Kurum fiyat riskini azaltmak için:
Alış fiyatını düşürebilir.
Satış fiyatını yükseltebilir.
Makası genişletebilir.
Bu nedenle gece yapılan gümüş işlemlerinde başlangıç maliyeti artabilir.
Hafta Sonu Gümüş Alış ve Satış Fiyatı Neden Değişir?
Hafta sonlarında önemli uluslararası piyasa merkezlerinin kapalı olması fiyat belirsizliğini artırabilir.
Kurumlar pazartesi açılış riskine karşı daha geniş makas uygulayabilir.
Örneğin:
Hafta İçi
Alış: 60 TL
Satış: 63 TL
Makas: 3 TL
Hafta Sonu
Alış: 56 TL
Satış: 67 TL
Makas: 11 TL
Bu örnekte hafta sonu makası belirgin şekilde genişlemiştir.
Gümüş Makası Ne Zaman Daralır?
Makas genellikle şu durumlarda daralabilir:
Piyasa likiditesi yükseldiğinde
İşlem hacmi arttığında
Fiyat oynaklığı azaldığında
Aktif piyasa saatlerinde
Kurumun pozisyonu dengelendiğinde
Fiziki ürün stoku arttığında
Ancak makasın ne zaman ve ne kadar daralacağı kesin olarak bilinemez.
Fiziki Gümüşte Alış ve Satış Farkı Neden Yüksektir?
Fiziki gümüşte üretim ve lojistik maliyetleri bulunur.
Satış fiyatına:
Basım
Ambalaj
Sertifika
Taşıma
Sigorta
Stoklama
Satıcı payı
eklenebilir.
Geri alışta ise kurum ürün priminin tamamını ödemeyebilir.
Bu nedenle fiziki külçe veya gram gümüşün alış-satış farkı banka gümüş hesabından daha yüksek olabilir.
Küçük Gramajlarda Makas Neden Daha Yüksek Olabilir?
Küçük gramajlı her ürün için ayrı:
Ambalaj
Sertifika
Basım
Dağıtım
Etiketleme
maliyeti oluşur.
Örneğin on adet 10 gram ürünün toplam fiyatı, bir adet 100 gram külçeden daha yüksek olabilir.
Ancak küçük ürünler parça parça bozdurma avantajı sağlar.
Gümüş Alış ve Satış Fiyatları Nasıl Karşılaştırılır?
Sağlıklı karşılaştırma için şu adımlar uygulanabilir:
Aynı ürün türü seçilir.
Aynı saflık derecesi kullanılır.
Fiyatlar aynı anda alınır.
Alış ve satış rakamları kaydedilir.
TL cinsinden makas hesaplanır.
Yüzdesel makas bulunur.
Komisyonlar eklenir.
Net satın alma maliyeti hesaplanır.
Net bozdurma tutarı karşılaştırılır.
Fiziki gümüş ile banka hesabındaki kaydi gümüş doğrudan aynı ürün gibi karşılaştırılmamalıdır.
Yüzdesel Gümüş Makası Nasıl Hesaplanır?
Yüzdesel makas için satış fiyatı taban alınabilir.
Formül:
Makas ÷ Satış fiyatı × 100
Örneğin:
Alış fiyatı: 58 TL
Satış fiyatı: 64 TL
Makas: 6 TL
Yüzdesel makas:
6 ÷ 64 × 100 = %9,38
Bu oran, farklı fiyat seviyelerindeki ürünlerin işlem maliyetini karşılaştırmayı kolaylaştırır.
Toplam Makas Maliyeti Nasıl Hesaplanır?
Toplam makas maliyeti:
Gram miktarı × Gram başına makas
formülüyle hesaplanabilir.
Örneğin:
İşlem miktarı: 500 gram
Gram başına makas: 5 TL
Toplam makas maliyeti:
500 × 5 = 2.500 TL
Yüksek miktarlı işlemlerde küçük görünen gram farkları önemli toplam maliyet oluşturabilir.
Gümüş Fiyatı Yükselirse Her Zaman Kâr Edilir mi?
Hayır. Gümüş fiyatındaki yükseliş, alış-satış makasını ve diğer maliyetleri karşılamaya yetmeyebilir.
Örneğin:
Gümüş 64 TL’den alınmış olsun.
Kurumun alış fiyatı 58 TL olsun.
Daha sonra alış fiyatı 62 TL’ye yükselsin.
Gümüşün bozdurma fiyatı yükselmiş olsa da yatırımcı:
64 - 62 = 2 TL
zarar durumundadır.
Kâr için kurumun alış fiyatının toplam gram maliyetini aşması gerekir.
Gümüş Düşerse Alış ve Satış Fiyatı Nasıl Etkilenir?
Gümüşün teorik piyasa değeri düştüğünde kurumun alış ve satış fiyatları da düşebilir.
Ancak hareket her iki tarafta aynı büyüklükte olmayabilir.
Piyasa oynaksa kurum:
Alış fiyatını daha hızlı düşürebilir.
Satış fiyatını daha sınırlı düşürebilir.
Makası genişletebilir.
Bu nedenle fiyat düşüşü sırasında yatırımcının bozdurma değeri satış fiyatından daha hızlı gerileyebilir.
Gümüş Fiyatı Yükselirken Makas Açılabilir mi?
Evet. Gümüş hızlı yükseldiğinde kurum fiyat riskini artırılmış olarak değerlendirebilir.
Bu durumda:
Satış fiyatı hızla yükseltilebilir.
Alış fiyatı daha sınırlı artırılabilir.
Makas genişleyebilir.
Yatırımcı yalnızca gümüşün yükseliş oranına değil, kurumun alış fiyatındaki değişime bakmalıdır.
Alış Fiyatı mı, Orta Fiyat mı Takip Edilmeli?
Bazı ekranlarda alış ve satış fiyatının ortalaması gösterilebilir.
Orta fiyat yaklaşık olarak:
Alış fiyatı + Satış fiyatı ÷ 2
şeklinde hesaplanabilir.
Örneğin:
Alış: 58 TL
Satış: 64 TL
Orta fiyat:
(58 + 64) ÷ 2 = 61 TL
Ancak yatırımcı 61 TL’den işlem yapamaz. Alırken 64 TL, bozdururken 58 TL kullanılır.
Bu nedenle gerçek işlem kararında orta fiyat değil, kurumun uyguladığı alış veya satış fiyatı önemlidir.
İnternet Sitelerindeki Gümüş Fiyatı Hangisidir?
Bazı internet siteleri:
Teorik gram fiyatını,
Serbest piyasa fiyatını,
Banka alış fiyatını,
Kuyumcu satış fiyatını,
Orta fiyatı
gösterebilir.
Fiyatın yanında “alış”, “satış”, “serbest piyasa” veya “banka” ifadesi bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir.
Ekranda görülen tek bir rakamın doğrudan işlem fiyatı olduğu varsayılmamalıdır.
Gümüş Alırken Nelere Dikkat Edilmeli?
Alım öncesinde şu noktalar kontrol edilmelidir:
Gümüşün satış fiyatı
Kurumun alış fiyatı
TL cinsinden makas
Yüzdesel makas
Ürünün saflığı
Net ağırlığı
Komisyon
Fiziki ürün primi
Sertifika
Rafineri
Saklama maliyeti
Geri alış politikası
Yalnızca gümüşün yükselme beklentisine göre işlem yapılmamalıdır.
Gümüş Bozdururken Nelere Dikkat Edilmeli?
Bozdurma öncesinde:
Kurumun alış fiyatı öğrenilmelidir.
Net ağırlık doğrulanmalıdır.
Saflık derecesi kontrol edilmelidir.
Taş ve farklı metal parçaları ayrıştırılmalıdır.
Analiz kesintisi sorulmalıdır.
Komisyon öğrenilmelidir.
Birden fazla teklif alınmalıdır.
Net ödeme tutarı karşılaştırılmalıdır.
Takı, külçe ve banka gümüşü için farklı fiyatlama yöntemleri uygulanabilir.
Gümüş Alış ve Satış Hesaplama Örneği
400 gram banka gümüşü alınacağını varsayalım.
Alış fiyatı: 58 TL
Satış fiyatı: 63 TL
Satın alma maliyeti:
400 × 63 = 25.200 TL
Anlık bozdurma değeri:
400 × 58 = 23.200 TL
Başlangıç farkı:
25.200 - 23.200 = 2.000 TL
Gram başına makas:
63 - 58 = 5 TL
Yüzdesel makas:
5 ÷ 63 × 100 = %7,94
Başabaş için alış fiyatının yaklaşık artması gereken oran:
5 ÷ 58 × 100 = %8,62
Fiziki Gümüş Hesaplama Örneği
250 gram 999 ayar külçe için:
Saf gram gümüş alış fiyatı: 58 TL
Fiziki külçe satış fiyatı: 15.800 TL
Kurumun geri alış teklifi: 14.200 TL
Saf gümüş miktarı:
250 × 0,999 = 249,75 gram
Teorik metal değeri:
249,75 × 58 = 14.485,50 TL
Satış fiyatıyla teorik değer arasındaki fark:
15.800 - 14.485,50 = 1.314,50 TL
Alış-satış farkı:
15.800 - 14.200 = 1.600 TL
Yüzdesel makas:
1.600 ÷ 15.800 × 100 = %10,13
Gümüş Alış ve Satış Fiyatında Sık Yapılan Hatalar
En sık yapılan hatalar şunlardır:
Gümüş alırken alış fiyatına bakmak
Gümüş bozdururken satış fiyatını kullanmak
Yalnızca tek fiyatı takip etmek
Makası hesaplamamak
Teorik fiyatı gerçek işlem fiyatı sanmak
Banka gümüşüyle fiziki külçeyi aynı kabul etmek
Komisyonları hesaba katmamak
Saflık oranını göz ardı etmek
Takı işçiliğinin geri alınacağını düşünmek
Fiyatları farklı saatlerde karşılaştırmak
Gece ve hafta sonu makasını önemsememek
Gümüş yükseldiğinde hemen kâr oluşacağını sanmak
Bu hatalar gerçek işlem maliyetinin yanlış hesaplanmasına neden olabilir.
Gümüş Alış ve Satış Kontrol Listesi
İşlem öncesinde şu sorular cevaplanmalıdır:
Gümüş alınıyor mu, bozduruluyor mu?
Alış fiyatı kaç TL?
Satış fiyatı kaç TL?
Gram başına makas ne kadar?
Yüzdesel makas kaç?
Toplam kaç gram işlem yapılacak?
Toplam makas maliyeti kaç TL?
Komisyon bulunuyor mu?
Ürün 925 mi, 999 mu?
Fiziki mi, kaydi mi?
Ürün primi bulunuyor mu?
Geri alış fiyatı önceden öğrenildi mi?
Başabaş için fiyat ne kadar yükselmeli?
Net ödeme veya toplam maliyet kaç TL?
Sonuç
Gümüş alış fiyatı, banka veya satıcının müşteriden gümüş satın alırken uyguladığı değerdir. Gümüş satış fiyatı ise müşterinin gümüş satın alırken ödediği tutardır.
Yatırımcı gümüş alırken satış fiyatına, bozdururken alış fiyatına bakmalıdır. İki fiyat arasındaki fark gümüş makasını oluşturur.
Makas genişledikçe yatırımcının başlangıç maliyeti artar ve başabaş noktasına ulaşması için gümüş fiyatının daha fazla yükselmesi gerekir.
Gümüş işlemi öncesinde yalnızca piyasa fiyatı değil; alış-satış makası, saflık, komisyon, ürün primi ve net bozdurma değeri birlikte değerlendirilmelidir.
